Humberto Tan - De tijd van Pieter

Humberto Tan “Luister, zorg ervoor dat je straks die deal binnenhaalt! Praat vooral niet te veel - en als je wat zegt, kijk hem vooral in de ogen. Je mag gaan tot een maximum van drie miljoen. Hoe je het doet maakt verder niet uit, ik wil resultaat zien.”

Stel je voor dat een CEO van een multinational aan het begin van de werkdag zijn managers in dergelijke korte zinnen zou coachen. In de lift, bij de koffieautomaat, of gewoon in de wandelgangen. Iedere dag een korte peptalk van maximaal vijf minuten. Het klinkt vrij eenvoudig, maar ik vermoed dat het in de praktijk best ingewikkeld zou zijn. Want in het bedrijfsleven zijn veel processen en beslissingen zo complex dat een dergelijke kortstondige coaching weinig effect heeft en waarschijnlijk ook nergens op slaat (de quote aan het begin van deze column zal dan ook nooit uit de mond rollen van een CEO). Beter wat langer vergaderen met het hele managementteam, om daarna een weloverwogen besluit te nemen.

In de sport is deze vorm van coaching echter heel gebruikelijk. Even kort voor, of zelfs tijdens de wedstrijd de belangrijkste punten nog eens op een rij zetten. De sporter of het team weer even op scherp zetten: net even eerder insteken, er zit nog rek in, denk aan je houding enzovoorts. Het is zeker bij snelheidssporten cruciaal om betere resultaten te krijgen. En dan gaat het om tienden, honderdsten of zelfs om duizendsten van seconden. Want in de sport kan de kleinste marge grote gevolgen hebben.

Eén zo’n marge met grote gevolgen werd gemeten tijdens de Olympische Spelen in Seoul, bij de 100 meter vlinderslag. De grote favoriet was de Amerikaan Matt Biondi. In topvorm, het kon eigenlijk niet misgaan, dat moest wel goud worden. Maar het ging wel degelijk mis: Biondi zette een tijd neer van 3.01, maar het goud ging naar de Surinamer Anthony Nesty, die 53.00 zwom (de eerste en de enige gouden medaille voor Suriname ooit, overigens).

Wat was nu het grote gevolg van die marge van een honderdste seconde tussen goud en zilver? Welnu, ergens in Nederland zat de kleine Pieter van den Hoogenband gespannen voor de buis te kijken naar zijn held Biondi, overtuigd van zijn klasse en dus winst. Door dat verschil van een honderdste seconde dacht de kleine Pieter voor het eerst: ‘Hey! Die Amerikanen zijn te verslaan! Want als Nesty uit dat kleine Suriname het kan, waarom dan niet Pieter uit het kleine Nederland?’ Die ene honderdste seconde was daarmee een van de belangrijkste inspiratiebronnen voor de latere Olympische zegereeks van Van den Hoogenband.

Met behulp van het bedrijfsleven werd Van den Hoogenband een grootheid in de zwemwereld en een grootheid in de sport. Door zijn talent en door zijn coach Jacco Verhaeren, die Pieter iedere dag helder vertelde wat hij moest doen en vooral hoe. Hard trainen werd later slim trainen. Coach en pupil zaten op één lijn. Mede omdat de coach in korte puntige zinnen vertelde wat de bedoeling was en de sporter deed wat er gevraagd werd - of juist net iets meer. En dat laatste vooral omdat hij nooit meer heeft vergeten dat een honderdste seconde het verschil kon bepalen tussen winst en verlies.

Humberto Tan (1965) is een Nederlandse radio- en televisiepresentator, schrijver, dj, kledingontwerper en ambassadeur voor het Wereld Natuur Fonds.

Bekijk hier de pdf van het artikel.