Annemarie van Gaal - Downside

Annemarie van Gaal Een paar jaar geleden bezocht Richard Branson de RAI in Amsterdam. Daar werd hij gevraagd naar zijn belangrijkste ondernemersles. Branson vertelde het verhaal hoe hij jaren geleden, aan het begin van zijn ondernemerschap, een vliegmaatschappij wilde beginnen. Hij kocht zijn eerste vliegtuig voor een paar miljoen pond. Dat was destijds veel geld voor hem, teveel om kwijt te raken.
Hij maakte daarom de afspraak met de vliegtuigleverancier dat hij het vliegtuig zou kopen op voorwaarde dat hij het binnen een jaar voor hetzelfde bedrag zou kunnen terugverkopen, mocht zijn vliegmaatschappij geen succes worden. Gelukkig was het niet nodig.

Zijn les was om altijd je verliezen te beperken als een project of een onderneming misgaat: “Manage the downside, the upside will take care of itself.” Dit gaat verder dan het maken van een worstcase-scenario, iets dat veel grote, logge bedrijven zien als het managen van de downside. Manage the downside, lekker makkelijk. Natuurlijk, downsides moeten gemanaged worden, maar sommige downsides zijn zo bizar dat ze ieder voorstellingsvermogen te boven gaan en je ze simpelweg niet kunt voorstellen, laat staan managen. Vorige week dacht ik ter voorbereiding op deze column terug aan de grootste downsides die mij als ondernemer ooit zijn overkomen. Als de dag van gisteren herinner ik me een dramatische periode in de negentiger jaren: ik leidde mijn bedrijf in Moskou en naar goed Russisch gebruik werd van mij verwacht dat ik als baas iedere dag een uitgebreide lunch voor mijn personeel serveerde. Ik had de vrouw van één van onze chauffeurs gevraagd om die lunches klaar te maken. Dat ging van een leien dakje toen we vijftig werknemers hadden. Maar toen we langzaam doorgroeiden naar honderd personeelsleden werd het met de dag moeilijker om de lunch op tijd in de verschillende kantines te krijgen. Toen we op meer dan 300 man personeel zaten begon deze thuisgekookte lunch mij toch wel zorgen te baren. Maar het personeel waardeerde het gebodene enorm, dus ik liet het erbij en nam geen actie… Tot die warme ochtend in mei. Ik kwam ʼs ochtends rond half negen op kantoor en het eerste dat me opviel was dat er geen receptioniste achter de balie zat, terwijl de telefoon onophoudelijk rinkelde. In geen velden of wegen was iemand te bekennen, dus ik nam zelf de telefoon op en in de uren erna meldde het ene na het andere personeelslid zich ziek. Om 12 uur had ruim 80% van ons personeel zich ziek gemeld met een zware vorm van voedselvergiftiging. Het American Medical Center in Moskou leek op een militair veldhospitaal uit een aflevering van de destijds populaire oorlogsserie M.A.S.H. Vele tientallen personeelsleden lagen verspreid over de vloer en op de houten banken met een infuus in de arm. Ik heb de hele nacht door Moskou gereden om medicijnen te brengen naar medewerkers die te ziek waren om naar het ziekenhuis te gaan. Enfin, het heeft weken geduurd voor we weer op volle personeelssterkte waren. Een drama, maar de bureaucratische nasleep was zo mogelijk nog erger. We werden bedreigd met sluiting tenzij we ons als makke schapen overgaven aan alle eisen van het Ministerie van Gezondheid. In de daaropvolgende weken hadden we continu mensen van het Ministerie over de vloer die bijvoorbeeld al onze borden en bestek ontsmetten door deze bord voor bord, lepel voor lepel, dertig seconden voor een infrarode lamp te houden. Lachwekkend, maar het laatste sprankje lachen verging me toen ik de vergoeding zag die het Ministerie voor deze service in rekening bracht.

Annemarie van Gaal (1962) is een van de bekendste en succesvolste Nederlandse zakenvrouwen. Ze richtte onder meer in Moskou een grote uitgeverij op, leidde de Telegraaf Tijdschriftengroep en had haar eigen boetiek in de P.C. Hooftstraat. Momenteel is ze investeerder in binnen- en buitenland en runt ze uitgeverij AM. Zij is bekend van diverse tv-programma’s waaronder Dragon’s Den en Een dubbeltje op zijn kant. Door haar wereldwijde ervaring kent ze de internationale zakenwereld als geen ander.

Bekijk hier de pdf van het artikel.